Аргентинадағы полиция қызметкерлерінің жалақысы мен еңбек жағдайларына қатысты шағымдары соңғы жылдары артты. Бұл туралы Qazaqyia.kz порталы The Guardian басылымына сілтеме жасап хабарлайды.

Диего (шын аты емес) — федералды полиция қызметкері. Ол, көптеген аргентиналықтар сияқты, жалақысы мен отбасының негізгі шығындары арасындағы алшақтық күрт өскендіктен, негізгі жұмысынан тыс такси жүргізушісі болып жұмыс істейді. Ол әдетте 12 сағаттық ауысымының соңында бірнеше сағат, ал демалыс күндері көбірек жұмыс істейді.

Президент Хавьер Милейдің «арамен кесу» шаралары Аргентина халқының көп бөлігінің күнделікті өміріне ауыр әсер етті. Экономикалық белсенділік баяу өсіп жатқанымен, сатып алу қабілеті төмендеп, адамдар азық-түлік сияқты негізгі қажеттіліктерді жабу үшін несие алуға мәжбүр.

«Полициядағы қосымша сегіз сағаттық ауысым үшін шамамен 44 000 песо (шамамен 24 фунт) алуға болады, ал таксиде төрт сағатта 42 000 песо табуға болады. Бұл жай математика. Таксиге отырып, жүргізушінің де полицияда жұмыс істейтінін білу өте жиі кездеседі», — дейді Диего.

Аргентиналық полицейлердің саны өсіп келеді, олар екінші жұмысқа орналасып, көбінесе қорғаныс үшін қызметтік қаруын алып жүреді. Адам құқығы ұйымдары бұл үрдіс қызметтік қаруды қолданумен байланысты өлім санының артуымен сәйкес келетінін айтады.

Құқықтық және әлеуметтік зерттеулер орталығының (Cels) деректері бойынша, 2025 жылы полиция қызметкерлерінің қызметтік қаруынан болған өлімнің 75% қызметтен тыс уақытта орын алған. Оның 13% оқиға кезінде такси жүргізушісі болып жұмыс істеген полицейлерге қатысты. Бұл айтарлықтай өсуді көрсетеді: 2025 жылы 16 жағдай тіркелсе, 2020 жылы небәрі 2 болған.

2025 жылдың ақпанында 30 жастағы полиция қызметкері такси жүргізушісі болып жұмыс істеп жүріп, екі жолаушыны тастап бара жатқанда, оны тонауға тырысқан екі ер адамды атып тастады, деп хабарлады жергілікті БАҚ. 2025 жылдың желтоқсанында федералды полиция қызметкері такси жүргізушісі болып жұмыс істеп жүріп, 15 жастағы жасөспірімді атып өлтірді. Полицейдің айтуынша, жасөспірім оған шабуыл жасаған, ал басқа ер адамдар көлікті қоршап алған. Ол өзін полиция қызметкері ретінде таныстырып, қызметтік қаруын алып, топқа оқ атқан. Оқ көлікті ашуға тырысқан ер адамдардың біріне тиіп, кейін ауруханада қайтыс болды.

2025 жылдың ақпанындағы тағы бір оқиғада Буэнос-Айрес полициясының қызметкері такси жүргізушісі болып жұмыс істеп жүріп, жолаушының оны қарумен тонау әрекеті кезінде жарақат алып, кейін қайтыс болды. Шабуылдаушы да оқтан қаза тапты.

Uber және DiDi (Аргентинада танымал қытайлық такси компаниясы) жүргізушілерге қару алып жүруге тыйым салады. Кейбір полицейлер қауіпті аймақтардан аулақ жүру сияқты баламалы қауіпсіздік шараларын қолданатынын айтқанымен, қауіпсіздік күштерінің арасында қаруды әрқашан алып жүру жиі кездеседі.

Cels адам құқығы тобының саясат және полиция зорлығы бойынша үйлестірушісі Виктория Даррайду полиция қызметкерлеріне қызметтік қаруды қызметтен тыс уақытта да алып жүруге рұқсат беру өте проблемалы екенін айтады. «Полицейлер қызметтен тыс уақытта көбірек өлтіреді және өледі. Себебі олар қаруды жоспарсыз, қолдаусыз және пропорционалды емес түрде қолданады, бұл басқа адамдарды және өздерін қауіпке тігеді», — дейді ол.

Милей қауіпсіздік күштерін қатты қолдайды, бірақ полицияның жалақы мен еңбек жағдайларына қатысты шағымдары соңғы жылдары артты. Көптеген полицейлердің айтуынша, олардың таза табысы (қосымша ауысымдарды қосқанда) төрт адамнан тұратын отбасы үшін кедейлік шегінен төмен, оны үкімет айына шамамен 1000 доллар деп белгілеген.

«Менің жұмыстан кейін Uber, DiDi және жеткізу қызметтерінде жұмыс істейтін көптеген әріптестерім бар. Жалақымыз тым төмен, бұл бізді несие алуға мәжбүр етеді, содан кейін несиеден несиеге өмір сүреміз. Бір несиені өтеп, негізгі қажеттіліктерді сатып алу үшін тағы бір несие алуға тура келеді», — дейді Буэнос-Айрес провинциясының әйел полиция қызметкері.

Жалақы мен еңбек жағдайларына қатысты шағымдар қауіпсіздік күштері қызметкерлерінің жұмыстан кету санының өсуіне әкелді. Төмен жалақы мен еңбек жағдайларына қатысты шиеленіс Милей әкімшілігінің қауіпсіздік күштерін қолдау туралы жариялы риторикасына қарама-қайшы келеді. Президент пен басқа шенеуніктер қызметтен тыс уақытта күш қолданған полицейлерді жария түрде мақтады.

Соңғы жылдардағы ең танымал оқиғалардың бірі — Луис Оскар Чокобардың ісі. 2021 жылы ол 2017 жылы Буэнос-Айрестің Ла-Бока ауданында тонауға қатысы бар 17 жастағы жасөспірімді атып өлтіргені үшін күш қолдануды асыра пайдаланғаны үшін адам өлтіруге кінәлі деп танылды. Чокобар екі жылға шартты түрде бас бостандығынан айырылып, бес жылға мемлекеттік қызмет атқаруға тыйым салынды, бірақ үкім 2024 жылы жойылды. Аргентинаның сол кездегі қауіпсіздік министрі Патрисия Буллрич (қазір Милейдің партиясынан сенатор) Чокобарды жария түрде қорғап, полиция қызметкерлерінің қару қолдану жағдайларын кеңейтті.