АҚШ-тың Ішкі қауіпсіздік департаменті (DHS) Украина мен Суданнан келген 100 мыңнан астам адамның депортация қаупісіз АҚШ-та қалуына рұқсат берді. Бұл туралы Qazaqyia.kz порталы The Guardian басылымына сілтеме жасап хабарлайды.

Уақытша қорғау мәртебесі (TPS) дүйсенбі күні шамамен 101 000 украиналық және 1 800 судандық үшін аяқталуға тиіс еді. Алайда DHS «тиісті уақытта хабарлама жасалады» деп мәлімдеді. Оған дейін ведомство жазбаша мәлімдемесінде осы уақытша шаралармен қамтылған АҚШ-тағы украиналықтар мен судандықтар «қорғанысты сақтайды» деп хабарлады. Департамент олардың қанша уақыт қала алатынын немесе мәртебесі туралы түпкілікті шешім қашан жарияланатынын көрсеткен жоқ.

DHS олардың жұмыс рұқсаттарын сақтай алатыны туралы сұраққа жауап бермеді, бірақ TPS әдетте қорғаныс күшінде болған кезде адамдарға жұмыс істеуге рұқсат береді.

Бұл шешім Трамп әкімшілігінің бұған дейін осы уақытша депортациядан қорғау шараларын тоқтатып, адамдарды өз елдеріне қайтаруға тырысқанына қарамастан, уақытша мәртебемен қамтылған адамдарға елде қалуға рұқсат берген тағы бір оқиғасы болып отыр. Бірақ бұл жолы да қанша уақытқа екені белгісіз.

Украинада гуманитарлық көмек көрсететін және АҚШ-қа жаңадан келгендерді орналастыруға көмектесетін «Hope For Ukraine» коммерциялық емес ұйымының бас директоры Юрий Бойечко үкіметтің хабарламасын «соңғы сәттегі жамау» деп сипаттады.

«Бұл нақты мәселені шешпейтін жараға салынған таңғыш», – деді ол. «АҚШ-тың осы адамдардың барлығы үшін тұрақты тұруға апаратын қалыпты жолды ойлап табуға уақыты келді», – деп атап өтті Бойечко. Ол олардың Украинаға қауіпсіз орала алмайтынын ерекше атап өтті.

Вашингтондағы иммиграцияны азайтуды жақтайтын «Иммиграциялық зерттеулер орталығының» ұлттық қауіпсіздік және иммиграция жөніндегі сарапшысы Эндрю Артур үкімет ақырында шешім қабылдайтынын, бірақ ешқандай мерзімге байланбағанын айтты. Оған дейін ештеңе өзгермейді, деді ол.

«Бұл жай ғана тоқтатылғанға дейінгі ұзарту болады», – деді ол. «Судан мен Украинаның екеуі де жалғасып жатқан қарулы қақтығыстарды бастан кешіріп жатқаны даусыз, сондықтан хатшы олардың әрқайсысы үшін TPS-ті жалғастыруға әбден құқылы.»

Трамп әкімшілігі Венесуэла, Гаити, Гондурас, Никарагуа, Ауғанстан және Сирияны қоса алғанда, 13 елден келген 1 миллионнан астам адам үшін TPS-ті тоқтатқан болатын.

Бірақ шамамен бір ай бұрын тәжірибедегі өзгеріс бойынша әкімшілік TPS мерзімі 9 қыркүйекте аяқталуға тиіс болған 200 000-ға жуық сальвадорлық үшін қорғанысты сақтап қалды. Ол жағдайда да олар тиісті уақытта шешім қабылдайтындарын және бұған дейін Сальвадордан келген адамдар АҚШ-та жұмыс істеп, тұра бере алатынын айтқан.

Активистер мен екі партиялық заңгерлер тобы украиналықтар үшін TPS мерзімінің аяқталуына байланысты дабыл қағып, Ресеймен соғыс жағдайында олардың үйлеріне қайту қауіпсіз емес екенін алға тартты.

Украина алғаш рет TPS үшін 2022 жылдың сәуірінде, Ресейдің толық ауқымды басып кіруінен екі ай өткен соң белгіленген болатын. Байден әкімшілігі кейіннен бұл белгілеуді ұзартты, соңғы рет 2025 жылдың қаңтарында DHS 2026 жылдың қазанына дейін қосымша 18 айлық қорғанысқа рұқсат берді.

Судан үшін TPS бағдарламасы 1997 жылы құрылған, содан бері АҚШ-тың бірнеше әкімшілігі африкалық елді жайлаған қарулы қақтығыстар мен саяси тұрақсыздыққа байланысты оны ұзартып келеді.

Дүйсенбідегі шешім аралық сайлауға екі апта қалғанда қабылданды, онда Трамптың қатаң иммиграциялық саясаты сайлау қорабында сынақтан өтеді.