АҚШ-тың 72 зейнеткер генералы, адмиралы және басқа да жоғары дәрежелі әскери офицерлер үкіметке ату арқылы өлім жазасын тікелей эфирде көрсету жоспарын тоқтатуды талап етіп, ашық хат жолдады. Бұл туралы Qazaqyia.kz порталы BBC News басылымына сілтеме жасап хабарлайды.
«Біз Президенттен, Конгрестегі өкілдерімізден және азаматтарымыздан билікті бұлайша варварлық пайдалануға жол бермеу үшін әрекет етуді сұраймыз», — деп жазды олар хатында. Онда олар тікелей эфирдің жаппай қантөгіс жасаушыны «шаһид» етіп көрсететінін де алға тартты.
Өткен аптада Пентагон 3 желтоқсанда Форт-Худ әскери базасында 13 қарусыз американдық сарбазды атып өлтірген әскери психиатр Нидал Хасанды өлім жазасына кешуді жария түрде көрсететінін мәлімдеді.
Бұл жоспарды екі партияның да заң шығарушылары мен діни қайраткерлер сынға алды.
Өткен аптада Президент Дональд Трамп тікелей эфир жоспарын «толығымен» мақұлдайтынын айтқан, бірақ BBC-дің америкалық медиа серіктесі CBS News-тің мәліметінше, әкімшіліктің кейбір шенеуніктері қазір бұған қарсы. CBS Трамптың сейсенбіге дейін тікелей эфир туралы түпкілікті шешім қабылдамағанын хабарлады.
Сәрсенбіде жарияланған ашық хатта бұрынғы әскери басшылар — оның ішінде 45 генерал, 12 адмирал және бірнеше бұрынғы бас әскери прокурорлар — өлім жазасының орындалуына қарсы еместіктерін білдірді.
Алайда олар жария өлім жазасы АҚШ Конституциясының қатыгез және әдеттен тыс жазалауға қарсы қорғанысын бұзады және «салтанатты әрі ауыр жазаны» «көзбояушылар мен көрермендерге арналған карнавалға» айналдырады деп дәлелдеді.
«Адамдық қадір-қасиетті төмендететін мұндай пайдакүнемдік трансляция оны қолданатын әскери қызметтің де, оған жол беретін ұлттың да абыройын кірлетеді», — деп жазды олар.
«Оны ұлтымыздың жаулары өшпенділікті қоздыру үшін пайдаланады, болашақта американдық сарбаздар мен азаматтарға зиян келтіреді және Хасанның өз қаруластарын атып өлтіргені үшін шаһид болуына кепілдік береді», — делінген хатта.
Хатқа қол қоюшылар әскери қызметтің түкпір-түкпірінен келген және Трамптың бірінші мерзімінде зейнетке шыққан бірнеше офицерді қамтиды. Кейбіреулері Ирак және Ауғанстан соғыстары кезінде қызмет еткен.
Хасан сотта Форт-Худтағы атысты өзі жасағанын, бұл американдық базаға жасалған ең қанды соғыстан тыс шабуыл екенін айтты. Ол Ауғанстандағы мұсылмандар мен Талибанды АҚШ әскерилерінен қорғап жүрмін деп сенген. Хасан шабуыл кезінде оқ тиіп, қазір мүгедектер арбасын пайдаланады.
Хатқа Ирактағы Абу-Грейб түрмесіндегі адам құқықтарының бұзылуы туралы әскер тергеуін басқарған зейнеткер генерал-майор Тони Тагуба және Гуантанамо түрмесіндегі прокурор, суға батыруды азаптау деп атаған зейнеткер әскери-әуе күштерінің полковнигі Мо Дэвис қол қойды.
Сондай-ақ НАСА-ны басқарған АҚШ теңіз пехотасының генерал-майоры Чарльз Болден және әскерде үш жұлдызды генерал болған алғашқы әйел, зейнеткер генерал-лейтенант Клаудия Кеннеди де қол қойды.
Трамп өлім жазасын бекіткенін айтты, бірақ тікелей эфир жоспарын мақұлдағанымен, түпкілікті шешім әлі қабылданған жоқ.
Бұл АҚШ-тағы шамамен бір ғасырдағы алғашқы жария өлім жазасы болар еді.
Өткен аптада Қорғаныс министрі Пит Хегсет жариялаған жоспарды саясаткерлер, академиктер мен сарапшылар қатты сынға алды.