АҚШ-та тұратын белгілі белсенді Бето Корал (толық аты-жөні Франклин Умберто Корал Гарридо) Колумбиядағы президенттік сайлауға бір апта қалғанда Флоридаға барып, отандастарын оңшыл кандидат Абелардо де ла Эсприеллаға дауыс бермеуге шақырды. Бұл туралы Qazaqyia.kz порталы The Guardian басылымына сілтеме жасап хабарлайды.

Корал Майамидегі дауыс беру орындарының алдында миллионер заңгердің кандидатурасын Дональд Трамп қолдағанын және оның «барлықтарыңды депортациялауға көмектесетінін» ескертетін баннерлер ұстады. Келесі күні таңертең АҚШ мемлекеттік хатшысы Марко Рубио Ішкі қауіпсіздік департаментіне (DHS) меморандум жолдап, белсендінің елде болуын «саяси белсенділік» үшін пайдаланғанын және DHS оның «кетуін жеңілдету» шараларын қабылдай алатынын мәлімдеді.

Коралдың айтуынша, DHS қамауындағы 30 күн ішінде оған шабуыл жасалып, тамақ пен судан айырылып, жалғыз камерада ұсталған. Ол шілде айының ортасында, АҚШ-та 10 жылдан астам тұрғаннан кейін, өз еркімен Колумбияға қайтуға келісім берген.

«Мені Трамп қолдаған кандидатқа қарсы шыққаным үшін ғана қамады», – деді 40 жастағы белсенді. Бұған дейін АҚШ-та саяси белсенділігі үшін иммигранттар қамауға алынған жағдайлар болған, алайда Коралдың ісі шетелдік сайлау туралы пікір білдіргені үшін алғашқысы болып отыр.

Коралдың қылмыстық тарихы жоқ. Ол өзінің қамауға алынуына де ла Эсприелланың өтініші себеп болғанын айтады. Де ла Эсприелла маусым айындағы сайлауда жеңіске жетіп, Трамппен бірнеше рет қақтығысқан солшыл президент Густаво Петроның орнына тамыз айының басында ант қабылдады.

Маусым айының басында АҚШ мемлекеттік хатшысының орынбасары Кристофер Ландау әлеуметтік желіде Колумбиядағы сайлау туралы «демократиялық процесті бұзуға немесе манипуляциялауға тырысатындар» визаларын жоғалту қаупіне ұшырайтынын жазды. «Сондықтан мені Эль Китависас (виза алушы) деп атайды», – деп қосты ол. Де ла Эсприелла оған: «Менің тізімім бар, құрметті орынбасар», – деп жауап берді.

16 маусым күні таңертең, Рубио меморандум шығарған күні, де ла Эсприелла «Колумбия үшін және шетелдегі отаншыл колумбиялықтар үшін жақсы жаңалық болады» деп жазды. Сол күні түстен кейін Корал тұтқындалды. «Де ла Эсприелла менің тұтқындалатынымды біліп, бұл туралы X-те жариялады», – деді Корал.

АҚШ мемлекеттік департаменті мен де ла Эсприелла түсініктеме сұрауға жауап бермеді. Колумбияның жаңа президенті белсендіні адвокат болған жылдарынан білетін. Де ла Эсприелла бұрынғы президент Альваро Урибе Велесті Коралға қарсы Флоридадағы жала жабу туралы сот ісінде қорғаған. Корал істі ұтылып, көпшілік алдында кешірім сұрауға мәжбүр болған.

Өткен жылдың мамыр айында Корал ФБР-ге де ла Эсприелланың олардың арасындағы телефон сөйлесуін жасырын жазып алып, онымен шантаж жасамақ болғаны туралы шағым түсірген. Рубио өз меморандумында белсендінің «АҚШ соттарын колумбиялық президенттік кандидатқа қарсы пайдаланғанын» Петро үкіметінің атынан жүргізілген саяси әрекеттердің бірі ретінде атаған.

Корал АҚШ-қа 2015 жылдың желтоқсанында туристік визамен келген және 2016 жылдың наурызында саяси баспана сұраған. Ол Колумбияда әкесі Умберто Корал Кабальероның өлімін тергегеннен кейін өлім қаупіне ұшырағанын айтқан. Кабальеро 1993 жылы әйгілі есірткі бароны Пабло Эскобарды құлатуға қатысқан полиция капитаны болған және бірнеше айдан кейін өлтірілген.

«Мен 2016 жылдан бері баспана туралы шешімді күтіп жүрдім, бірақ әрқашан заңды мәртебем және жұмыс рұқсатым болды», – деді Корал. Ол белсенді және YouTube блогері ретінде жұмыс істеумен қатар, «иммигранттар әдетте атқаратын жұмыстарды» істеген: Uber жүргізушісі, құрылысшы, аспаз, даяшы, наубайшы болған.

Тұтқындалған күні ол 12 жасар ұлымен супермаркеттен қайтып келе жатқан. Кейін оны төрт штаттағы алты түрлі қамау орнына ауыстырған. «Бұл сапарлар өте ұзақ болды, агенттер маған су мен тамақ бермеді», – деді Корал. Ол 30 күннің 24 күнін жалғыз камерада өткізгенін айтады. «ICE қызметкерлері мені итеріп, қабырғаға лақтырып, аяғыма тепті», – деп қосты ол.

DHS өкілі Коралдың айтқан қатыгездіктері туралы сұрақтарға жауап бермей, оны «заңсыз шетелдік» деп сипаттап, «ел заңдарын бұзып, визасын 10 жылға асырған» деген мәлімдеме жіберді. Конгрестің тоғыз демократ мүшесі 23 маусымда Рубиоға хат жолдап, Коралды дереу босатуды талап етті, өйткені АҚШ үкіметі оның адам құқықтарын, соның ішінде сөз бостандығын бұзған. Ол тек адвокаты Элизабет Шоу елден өз еркімен кетуге келісім алғаннан кейін босатылды.

Шоу өз өтінішінде Коралдың иммиграциялық айыптауларсыз қамауда ұсталғанын айтты. Ол оны де ла Эсприелланың инаугурациясына дейін босатуды сұрады, өйткені жаңа үкімет оның өміріне «ашық, нақты және елеулі қауіп» төндіреді. Колумбияға қысқаша оралғаннан кейін Корал қайтадан АҚШ-қа оралуға тырысуда, бірақ оның ісі әлі де ашық.