Айдахо штатының федералды судьясы дәрігерлерді жүкті әйелдің денсаулығын қорғау немесе өзіне-өзі зиян келтірудің алдын алу үшін жасалатын түсіктер үшін қудалауға болмайтынын айтты. Бұл туралы Qazaqyia.kz порталы Associated Press басылымына сілтеме жасап хабарлайды.

АҚШ округтік судьясы Б. Линн Уинмилл бұл шешімді бейсенбіде қабылдап, Айдахоның «Өмірді қорғау актісі» мен «Ұрық жүрек соғысы актісі» бірге түсікке толықтай дерлік тыйым салатынын және 14-түзетудің тиісті процесі мен тең қорғау тармақтарын бұзатынын жазды. Заңды бұзған дәрігерлер лицензиясынан айырылып, бес жылға дейін түрмеге жабылуы мүмкін.

Екі заңда да тар ерекшеліктер бар, оның ішінде жүкті әйелдің өліміне жол бермеу үшін жасалатын түсіктер немесе полицияға арызданған зорлау немесе инцест жағдайлары.

Уинмилл 81 беттік шешімде бұл іс дене автономиясы немесе репродуктивті таңдау туралы емес, керісінше «мемлекеттің әйелді туылмаған бала үшін азап шегуге мәжбүрлеу күшінің шегі» туралы екенін жазды. Мемлекет өмірге қауіп төндіретін қандай жағдайларда түсік жасатуға болатынын таңдай алмайды, деп жазды ол.

«Жүкті әйелдің денсаулығы — бұл заң шығарушының қалауымен бөлінетін мемлекеттік ресурс емес», — деп жазды Уинмилл.

2024 жылы заңға қарсы сотқа шағымданған Бойседегі ана мен ұрық медицинасы маманы доктор Стэйси Сейб бұл шешім оған қудалаудан қорықпай медициналық тәжірибемен айналысуға және ауыр медициналық жағдайы бар науқастарға жүктілікті тоқтату мүмкіндігін ұсынуға мүмкіндік беретінін айтты.

Айдахо штатының бас прокуроры Рауль Лабрадор бұл шешімге шағым түсіретінін және «бұл шешімнің күші жойылатынына сенімді екенін» айтты. «Жоғарғы сот түсік жасату саясаты халыққа және олардың сайланған өкілдеріне тиесілі екенін, жеке федералды судьяға емес екенін анықтады», — деп жазды Лабрадор мәлімдемесінде.

Сот процесінде Сейб ауыр денсаулық қаупіне тап болған науқастарға, соның ішінде психикалық аурулардан өзіне-өзі зиян келтіру қаупі жоғары адамдарға түсік жасатқысы келетінін айтты. Ол сондай-ақ ұрыққа өлімге әкелетін немесе ауыр диагноз қойылған жағдайда, түсік түсу сөзсіз болғанда немесе көп ұрықты жүктілікте ұрық санын азайту басқаларының өмір сүру ықтималдығын арттыратын жағдайларда түсік жасата алуы керек деп мәлімдеді.

Округ прокурорлары мен Айдахо бас прокурорының адвокаттары Сейб штаттың түсікке тыйым салуын дұрыс түсінбегенін және тыйымның көптеген денсаулық сақтайтын түсіктерге қазірдің өзінде рұқсат беретінін алға тартты. Бірақ Уинмилл өмірді сақтайтын түсіктер мен өлімге әкелмейтін зиянды болдырмау үшін жасалатын түсіктер арасында алшақтық бар екенін атап өтті және Сейбтің осы алшақтықтағы науқастарды басқа штаттарға жіберуге мәжбүр екенін айтты — оның ішінде ауыр жүктілік асқынулары бар бірнеше науқас емдеу үшін Ютаға ұшырылған.

Уинмилл мемлекет ананы баласына бүйрек доноры болуға мәжбүрлей алмайтыны сияқты, жүкті әйелді ұрық үшін ауыр зиян келтіруге мәжбүрлей алмайтынын айтты. Судья сондай-ақ психикалық ауруды басқа денсаулық жағдайларынан бөлек қарастыруға ешқандай негіз жоқ екенін айтты. Психикалық ауру қаупінен өмірді сақтайтын көмектен жүкті әйелді айыру «адамгершілік қадір-қасиетке қарсы келеді», — деп жазды Уинмилл.

Сейб АҚШ-та жүкті және босанғаннан кейінгі адамдардың өлімінің негізгі себептерінің бірі суицид пен артық дозалану екенін және 2018-2021 жылдар аралығында Айдаходағы ана өлімінің ең көп таралған негізгі себебі психикалық денсаулық жағдайлары болғанын атап өтті, бұл штаттың Ана өлімін қарау комитетінің мәліметтеріне сәйкес.

Ана үшін денсаулық қаупі жоғары болмаған жағдайларда — туылғаннан кейін көп ұзамай өлетін ұрық немесе бір ұрықтың түсік жасатуы басқаларының өмір сүруіне көмектесетін көп жүктілік жағдайлары — іргелі құқық қаупі жоқ деп тапты Уинмилл. Себебі бұл жағдайларда заң түсік жасатудың алдын алуға мемлекеттің мүддесіне ұтымды қатысты.