АҚШ президенті Дональд Трамптың әкімшілігі иммиграциялық саясатты қатаңдатуға бағытталған жаңа шараларды жариялады. Өзгерістер грин-карт алуға үміткерлерге де, шетелдік студенттерге, алмасу бағдарламаларына қатысушыларға және журналистерге де әсер етеді. Бұл туралы Qazaqyia.kz порталы Kursiv Media басылымына сілтеме жасап хабарлайды.
АҚШ Ішкі қауіпсіздік министрлігі кейбір мемлекеттік жәрдемақыларды пайдалану грин-карт беруден бас тартуға негіз бола алатын ереженің қайта күшіне енгенін хабарлады. Бұл азық-түлік талондары мен Medicaid медициналық сақтандыруын қамтитын әлеуметтік қолдау бағдарламаларына қатысты. Трамп әкімшілігінің пікірінше, тұрақты тұруға рұқсат алуға үміткерлер қаржылық жағынан өзін-өзі қамтамасыз етуі керек және мемлекеттік төлемдерге тәуелді болмауы тиіс.
Бұл ереже алғаш рет 2019 жылы Дональд Трамптың бірінші президенттік мерзімінде енгізілген болатын. Сол кезде «мемлекеттік қамтамасыз етудегі адам» анықтамасына кез келген үш жылдық кезең ішінде 12 айдан астам мемлекеттік көмек алған иммигранттар кірді. 2022 жылы Джо Байденнің әкімшілігі бұл талаптарды айтарлықтай жеңілдеткен еді, алайда қазір билік бұрынғы тәсілді қайтаруды шешті.
«Қайта күшіне енген ереже АҚШ-тағы шетелдіктердің өзін-өзі қамтамасыз етуін қамтамасыз ету және олардың салық төлеушілер қаржыландыратын мемлекеттік жәрдемақыларға тәуелді болуына жол бермеу ниетін көрсетеді», — делінген АҚШ Азаматтық және иммиграция қызметінің хабарламасында. Құқық қорғау ұйымдары бұрын мұндай тәжірибені сынға алып, оның аз қамтылған иммигранттарға пропорционалды емес әсер ететінін және тұрақты тұруға рұқсат алуды қиындататынын айтқан.
Сонымен қатар, Трамп әкімшілігі шетелдік студенттерге, мәдени алмасу бағдарламаларына қатысушыларға және журналистерге виза беру тәртібін өзгертетін түпкілікті ережені бекітті. Енді F (студенттер), J (алмасу бағдарламаларына қатысушылар) және I (БАҚ өкілдері) санаттарындағы визалар белгіленген мерзімге берілетін болады. Қазіргі уақытта мұндай визалар АҚШ-тағы оқу немесе жұмыс кезеңінің бүкіл ұзақтығына жарамды.
Жаңа ережелер Федералды тізілімде жарияланғаннан кейін 60 күн өткен соң күшіне енеді және Конгресс қарайтын болады. Студенттік және алмасу визаларының максималды әрекет ету мерзімі төрт жылды құрайды. Журналистік визалар максимум 240 күнге, ал Қытай азаматтары үшін 90 күннен аспайтын мерзімге беріледі. Болу мерзімі аяқталғаннан кейін иелері ұзартуға өтініш бере алады.
Сонымен қатар, аспиранттарға арнайы рұқсатсыз білім беру бағдарламасын өзгертуге немесе басқа оқу орнына ауысуға тыйым салынады. Сондай-ақ, түлектердің АҚШ-тан оқуды немесе тағылымдамадан өтуді аяқтағаннан кейін кетуі тиіс мерзім екі есеге қысқартылады — 60 күннен 30 күнге дейін.
Ішкі қауіпсіздік министрлігінің бұрынғы қызметкері Дуг Рэнд жаңа шектеулер шетелдік студенттер үшін қосымша әкімшілік кедергілер туғызады деп санайды. Катон институтының иммиграциялық саясат бойынша зерттеу директоры Дэвид Бир жекелеген шектеулердің жеткілікті құқықтық негіздемесі жоқ екенін мәлімдеді.
Ішкі қауіпсіздік министрлігі өз кезегінде реформаны осындай визалар бойынша келетін шетелдік азаматтар санының өсуімен түсіндірді. Ведомствоның деректері бойынша, 2024 қаржы жылы 1,8 миллионнан астам студенттік виза, 500 мыңнан астам алмасу бағдарламаларына қатысушыларға арналған виза және шамамен 37,3 мың шетелдік БАҚ өкілдеріне виза берілген. Ведомство мұндай келушілер санының артуы олардың АҚШ-та болу шарттарын сақтауын бақылауды қиындатады деп санайды. Сондықтан, рұқсат етілген мерзім аяқталғаннан кейін елде қалғысы келетін шетелдіктер алдын ала мәртебені ұзартуға өтініш беруі немесе АҚШ-тан кетіп, жаңа рұқсат алғаннан кейін қайта кіруі қажет.