Бұрын жарияланған бітімге қарамастан, АҚШ пен Иран қайтадан соққы алмасты. Вашингтон Иранның әскери нысандарына шабуыл жасап, операция Ормуз бұғазындағы коммерциялық кемелерге жасалған шабуылға жауап екенін мәлімдеді. Бұған жауап ретінде Тегеран Парсы шығанағы мен Иорданиядағы американдық әскери инфрақұрылымға соққы берді. Жаңа шиеленіс әлсіз бітімді қауіп төндіріп, әлемдік мұнай жеткізілімдерінің қауіпсіздігіне алаңдаушылықты күшейтеді. Бұл туралы Qazaqyia.kz порталы Kursiv Media басылымына сілтеме жасап хабарлайды.
АҚШ Орталық қолбасшылығы Иран аумағындағы шамамен 90 әскери нысанға соққы берілгенін хабарлады. Нысаналар әуе шабуылына қарсы қорғаныс жүйелері, жағалау барлау құралдары, зымыран және ұшқышсыз ұшу аппараттары қоймалары болды.
АҚШ президенті Дональд Трамп операция Иранның Ормуз бұғазындағы үш жүк кемесіне жасаған шабуылына жауап екенін мәлімдеді.
«Бұл Иранның кешегі кемелерді бомбалауы үшін есеп айырысу. Егер бұл қайталанса, одан да жаман болады!» — деп жазды Трамп Truth Social желісінде.
Америкалық көшбасшының айтуынша, ұрыс қимылдарын тоқтату туралы уақытша келісім іс жүзінде өз күшін жойды.
Америкалық операциядан бірнеше сағат өткен соң Иран әскерилері аймақтағы АҚШ нысандарына шабуылдар басталғанын жариялады.
Тегеранның мәлімдемесі бойынша, соққыларға ұшырағандар:
Кувейт әуе шабуылына қарсы қорғаныс күштері бір қанатты зымыран, үш баллистикалық зымыран және он ұшқышсыз ұшу аппаратын ұстап қалғанын хабарлады. Бір адам сынықтардан жарақат алды.
Иорданияда да әуе дабылы сигналдары естілді. Билік сегіз зымыранның ұсталғанын мәлімдеді.
Соққылар алмасқаннан кейін Иран БАҚ-ы елдің оңтүстігінде бірқатар жарылыстар болғанын хабарлады.
Хабарламалар Ресей салған атом электр станциясы орналасқан Бушерден, сондай-ақ Конарак, Чогадак және Бандар-Аббастан келді.
Иран мемлекеттік БАҚ-ының мәліметінше, 8 және 9 шілдедегі американдық соққылар салдарынан 14 адам қаза тауып, тағы 78 адам жарақат алды.
Fars агенттігі сонымен қатар соққылардың бірі Ресей мен Қытаймен сауда үшін пайдаланылатын теміржол көпіріне тигенін хабарлады.
Жаңа шиеленістің басты себебі — әлемдік мұнай саудасының маңызды бағыттарының бірі Ормуз бұғазын бақылау болып қала береді.
Соғыс басталғанға дейін бұғаз арқылы әлемдік мұнай жеткізілімдерінің шамамен 20%-ы өтетін.
Ислам революциясы сақшылары корпусы кеме қозғалысы біртіндеп қалпына келіп, соғысқа дейінгі деңгейдің шамамен жартысына жеткенін мәлімдеді. Сонымен бірге Тегеранмен келісілген бағыттарды пайдаланатын кемелерге ғана өтуге рұқсат беріледі.
КСИР кез келген одан әрі араласу «жойқын жауап» тудыратынын ескертті.
Өз кезегінде Иран парламентінің төрағасы Мұхаммед Багер Калибаф Ормуз бұғазы Тегеранның шарттарымен ғана ашылатынын мәлімдеді.
Шиеленіс соғыстың бірінші күні қаза тапқан Иранның жоғарғы көшбасшысы аятолла Әли Хаменеиді жерлеу рәсімі аяқталған күні болды.
Рәсім Мешхедтегі кесенеде аяқталып, онда ондаған мың адам жиналды. Жоқтау шаралары кезінде қатысушылар антиамерикандық ұрандармен плакаттар көтерді.
Катар сауда кемелеріне жасалған шабуылдарды айыптады, бірақ сонымен бірге тараптарды дипломатиялық келіссөздерге оралуға шақырды.
Түркия мен Оман сыртқы істер министрлері де Иран Сыртқы істер министрімен телефон арқылы сөйлесу барысында одан әрі шиеленісті болдырмауға шақырды.
Сарапшылардың пікірінше, жаңа соққылар Дональд Трампты өте қиын жағдайға қойды. Кез келген одан әрі шиеленіс толық ауқымды соғысқа әкелуі мүмкін, алайда қатаң әрекеттерден бас тарту Тегеранның позициясын күшейтуі мүмкін.
Ормуз бұғазы ерекше маңызға ие, оны Иран іс жүзінде АҚШ пен әлемдік энергетикалық нарықтарға қысымның басты құралы ретінде қарастырады.
Осы аяда мұнай нарықтары оқиғалардың дамуына өте сезімтал болып қалады. Күрт өскеннен кейін котировкалар төмендей бастады, өйткені инвесторлар қазіргі зорлық-зомбылықтың толық ауқымды қақтығысқа ұласпайтынына үміттенеді.