АҚШ президенті Дональд Трамп жұма күні АҚШ әскери күштері Иранға қарсы әуе қорғаныс жүйесін нысанаға алған шектеулі соққылардың жаңа раундын жасағанын мәлімдеді. Ол бұл әрекетті «шағын» деп сипаттады. Бұл туралы Qazaqyia.kz порталы The Guardian басылымына сілтеме жасап хабарлайды.
Иран мемлекеттік медиасы Хормуз бұғазында орналасқан Қешм аралының Суза ауданында екі жарылыс дыбысы естілгенін хабарлады. Хормуз бұғазы – мұнай тасымалы үшін маңызды су жолы, ол АҚШ-тың ақпан айында Иранға қарсы соғысы басталғаннан бері бұзылған.
Жұма күні журналистермен әңгімелесу барысында Трамп: «Олар аздап зениттік қондырғы жасады, біз оны шамамен 15 минутта, мүмкін бес минутта жойдық», – деді.
АҚШ әскерилері бұған дейін дүйсенбі күні «қорғаныс» соққыларын жасағанын хабарлаған, сол кезде Қешм және Хенгам аралдарында және жақын жердегі Бандар-Аббас материктік аймағында жарылыстар естілген.
Жұма күнгі соққылар Трамптың Республикалық партиясы сейсенбі күні АҚШ-та өткен аралық сайлауда күтпеген жеңіліске ұшырағаннан кейінгі алғашқы соққылар болды.
Сайлаудағы жеңіліс ішінара сайлаушылардың Трамптың Иран соғысын жүргізуіне және отын бағасының өсуіне қанағаттанбауынан туындады – бұл соғыстың жанама әсері әлемдік экономиканың барлық дерлік салаларына әсер етті.
Осыдан кейінгі күндері Трамп Иранды «жоюға» қорқытып, соғыстың аяқталуы жақын деп болжау арасында екіұдайлық танытты.
Иранның ядролық бағдарламасына қатысты келіспеушіліктер ең өткір мәселе болып қалып отыр және Трамп соғысты аяқтауға бағытталған кез келген келісімнің бөлігі ретінде шешілуі керек деп талап етеді.
Таяу Шығыстағы АҚШ әскери операцияларын басқаратын АҚШ Орталық қолбасшылығы жұма күні кешке X әлеуметтік желісіндегі жазбада АҚШ Иранның ядролық бағдарламасы, оның ішінде нысандары, жабдықтары және ғылыми қауымдастық сияқты тиісті персонал туралы, немесе осылардың кез келгенінің қозғалысы туралы ақпарат үшін «20 миллион долларға дейін сыйақы және ықтимал қоныс аудару» ұсынып отырғанын хабарлады.
Жазбада Мемлекеттік департаменттің «Әділет үшін сыйақылар» бағдарламасына сілтеме жасалған.
Трамп жұма күні ертерек журналистермен әңгімелесуде делдалдардың Иранмен келіссөздері жалғасып жатқанын атап өтті.
«Біз Иранмен сөйлесіп жатырмыз. Біз сөйлестік», – деді Трамп.
Соңғы күндері Шығанақ елдерінің және одан тыс жерлердің көшбасшылары арасындағы дипломатиялық телефон қоңыраулары аймақтағы шиеленісті азайтуға бағытталған. Трамптың әлі де АҚШ әскерилеріне Иранға қарсы жаңа соққылар жасауға бұйрық беруі мүмкін деген алаңдаушылық күшейді.
АҚШ қорғаныс министрі Пит Хегсет жұма күні Катарлық әріптесі шейх Сауд бин Абдулрахман әл-Танимен ахуал туралы сөйлесті, деп хабарлады Катар үкіметі. Катар АҚШ пен Иран арасында соғысты аяқтау үшін делдалдық жасап келеді.
Катар үкіметі Трамп пен Катар әмірінің шиеленісті азайту жөніндегі күш-жігерді талқылау үшін бөлек қоңырау шалғанын растағаннан кейін, елдердің қорғаныс шенеуніктері арасындағы қоңырау туралы хабарлады.
Катар билеушісінің медиа кеңсесінің мәлімдемесіне сәйкес, Трамп пен Катар әмірі шейх Тамим бин Хамад әл-Тани арасындағы телефон әңгімесі шиеленісті аяқтау жөніндегі халықаралық күш-жігерге бағытталған.