Әлемнің 16 университетінің студенттері жаңа шахмат турниріне – FIDE World University Team Chess Championship-2026 қатысады. Бұл туралы Qazaqyia.kz порталы Kursiv Media басылымына сілтеме жасап хабарлайды.
Жарыс 4-9 тамыз аралығында Алматыда, Әл-Фараби атындағы Қазақ ұлттық университетінің базасында өтеді.
Сегіз университет командасы көп сатылы онлайн-іріктеу арқылы финалдық турнирге жолдама алды, қалғандары ұйымдастырушылардан wild-card шақыртуын алды.
Қатысушылар арасында Австралия, Ұлыбритания, Грекия, Индонезия, Қытай, Ресей, АҚШ, Чили және ОАР командалары бар. Біздің үш командамыз да қатысады. Қазақстанды, КазҰУ-дың үй иелерінен басқа, ҚСУУ (Қазақ спорт университеті) және Alma-U (Алматы менеджмент университеті) құрамалары таныстырады.
4 тамызда FIDE World University Team Chess Championship-2026 ашылуында өтетін жеребеде командалар төрт квартетке бөлінеді. Айналым жүйесі бойынша өтетін матчтар әр топтан екі үздік команданы анықтайды. Әрі қарай плей-офф – ширек финал, жартылай финал, 3-орын үшін матч және финал.
Матчтар төрт тақтада өтеді. Әр команда құрамында кемінде бір ер және кемінде бір әйел болуы керек.
Уақыт бақылауы – 45 минут плюс әр жүріске 30 секунд, бірінші жүрістен бастап. Плей-офф кездесулері екі матчтан тұрады. Егер қорытынды есеп тең болса, командалар төрт тақтада «блиц» форматында (3 минут плюс 2 секунд) ойнайды. Егер блиц те тең аяқталса, жеңімпаз «армагеддон» формуласы бойынша анықталады.
Регламентке сәйкес, турнирге қатысушылар 2001 жылдың 1 қаңтары мен 2008 жылдың 31 желтоқсаны аралығында дүниеге келген және қазіргі уақытта өздері таныстыратын университеттерде оқиды.
Жалпы жүлде қоры €50 мыңды құрайды. Чемпиондарға €25 мың, вице-чемпиондарға – €15 мың, ал үшінші орын алған командаға €10 мың беріледі.
Университеттер арасындағы алғашқы командалық әлем чемпионатын Халықаралық шахмат федерациясы (ФИДЕ) Қазақстанның Туризм және спорт министрлігімен, Қазақстан шахмат федерациясымен (ҚШФ), Алматы қаласының әкімдігімен және Freedom Holding Corp компаниясымен бірлесіп ұйымдастырды.
«Чемпионат керемет академиялық дәстүрлері мен даңқты шахмат тарихы бар университеттерді біріктіреді. Кейбір қатысушы оқу орындарында шахмат клубтары 150 жылдан астам уақыт бойы жұмыс істейді. Барлығы 49 елден 79 команда іріктеу кезеңдеріне қатысты, бұл шахматтың студенттер арасында танымалдығын тағы бір рет көрсетті», – деп атап өтті 15-ші әлем чемпионы, ФИДЕ президентінің міндетін атқарушы Вишванатан Ананд. – «Көптеген ойыншылар үшін Алматы алғашқы әлем чемпионаты болады. Олар турнирдің әр сәтінен ләззат алады деп үміттенемін. Және команда ретінде бірге қол жеткізген жетістіктерімен мақтанып, үйлеріне оралады».
ҚШФ президенті Тимур Турлов алдағы турнирді «әлемдік шахматтағы студенттік форматтың толыққанды қайта ойластырылуы» деп атады. Белгілі болғандай, пандемия кезінде университеттер арасындағы әлем чемпионаты өткізілген болатын. Бірақ онлайн форматта және рапидте. Енді турнир классикалық шахматта және тірі кульминациямен өтеді.
«Университеттік шахмат спорттан әлдеқайда асып түсетін ынтымақтастыққа негіз қалайтыны өте маңызды. Тақталар артында – он жылдан кейін әлемдік компаниялар мен мемлекеттік мекемелерді басқаратын көшбасшылар. Студенттік жылдары қалыптасқан байланыстар көбінесе ең берік болады және бұл, мүмкін, турнирлік кестеден тыс ең маңызды нәтиже. Алматы – бұл оқиға үшін тамаша орын. Қазақстанның ең ірі студенттік орталығы ретінде ол жастардың тілінде сөйлейді», – деп қорытындылады Турлов, ол жақында ФИДЕ президенттігіне кандидатурасын ұсынған.