Ұлыбританияның барлау қызметі MI5 басшысы сэр Кен Маккаллум ұлтқа төнетін қауіптер туралы жыл сайынғы сөзінде AI-дың қолданыстағы және тіпті жаңа биоқаруларға қатысты «мүмкіндіктерді өзгертуі» мүмкін екенін ескертті. Бұл туралы Qazaqyia.kz порталы The Guardian басылымына сілтеме жасап хабарлайды.
Бұл қауіптің неліктен туындағанын және оның қалай жүзеге асатынын білу үшін Science Weekly подкастында Ian Sample Джонс Хопкинс денсаулық сақтау қауіпсіздігі орталығының және Блумберг қоғамдық денсаулық мектебінің директоры доктор Том Инглсбимен сұхбаттасады. Ол үкіметтерді неге алаңдататынын және тәуекелдерді азайту үшін қандай шаралар қолданылуы мүмкін екенін түсіндіреді.
Подкастта доктор Инглсби AI-дың биологиялық қаруды әзірлеудегі ықтимал әсерін талқылайды. Ол қазіргі заманғы биотехнологиялардың дамуымен қатар AI құралдарының қолжетімділігі артып келе жатқанын атап өтеді. Бұл жағдай биологиялық қаруды жасау мен қолдану тәуекелдерін арттыруы мүмкін.
Сұхбат барысында үкіметтердің алаңдаушылығының себептері талқыланады. Доктор Инглсби AI-дың биологиялық зерттеулерде қолданылуының этикалық және қауіпсіздік аспектілеріне тоқталады. Ол сондай-ақ халықаралық ынтымақтастықтың және қатаң реттеудің маңыздылығын атап өтеді.
Маманның айтуынша, қауіпті азайту үшін бірнеше шаралар қабылдануы мүмкін. Оларға биологиялық материалдармен жұмыс істеу кезіндегі қауіпсіздік стандарттарын күшейту, AI жүйелерін әзірлеушілер мен пайдаланушылар үшін этикалық нормаларды белгілеу және халықаралық деңгейде ақпарат алмасу жатады. Сондай-ақ биологиялық қаруды таратпау туралы конвенцияны нығайту қажеттілігі айтылады.
Подкастта AI-дың биоқару жасаудағы рөлі туралы нақты мысалдар келтірілмегенімен, жалпы тәуекелдерге баса назар аударылады. Доктор Инглсби бұл мәселенің тек ғылыми емес, сонымен қатар саяси және әлеуметтік маңыздылығын атап өтеді.
Science Weekly подкастын Apple Podcasts, Spotify, RSS арқылы тыңдауға немесе жүктеп алуға болады. Подкастты Ian Sample жүргізеді, продюсері Madeleine Finlay, дыбыс дизайнын Ross Burns жасаған, атқарушы продюсері Ellie Bury.
Айта кету керек, бұл материал 2026 жылдың 20 қазанында жарияланған. Подкастта көтерілген мәселелер қазіргі уақытта өзекті болып отыр, өйткені AI технологиялары қарқынды дамып, олардың әртүрлі салаларда қолданылу аясы кеңеюде. Сарапшылар AI-дың биологиялық қауіпсіздікке әсерін мұқият бақылау қажет деп санайды.